سلام در احادیث روایت شده از ائمه اطهار (ع)

سلام در احادیث و روایات

سلام که به تحیت اهل جنت شهرت دارد و از اسامی خداوند می‌باشد از جمله مستحبات موکد دین مبین اسلام به شمار می‌رود که در قرآن کریم و کلام اهل بیت که بدون شک برگرفته از تعالیم و احکام الهی هستند بر آن فراوان تاکید شده و از اهمیت عمل به آن سخن گفته شده است به گونه‌ای که در کلامی از رسول خاتم (ص) این‌گونه آمده است: به شخصی که بدون آن‌که سلام دهد لب به سخن بگشاید، پاسخی ندهید [۲]. در حقیقت به مسلمانان سفارش شده که آن‌گاه که با هم رو به رو می‌گردند به یکدیگر سلام کنند و بر هم تحیت و درود فرستند. در این نوشتار و در ادامه سلسله مطالب احادیث موضوعی به احادیث روایت شده از ائمه اطهار (ع) در این باره می‌پردازیم.

سَلَامٌ قَوْلًا مِنْ رَبٍّ رَحِیمٍ [۱].

بر آن‌ها سلام است، این کلامی است از سوی پروردگاری رحیم.

سلام در احادیث و روایات

احادیث و روایات

در کلام رسول خدا (ص)

  • السَّلامُ تَحِیَّهٌ لِمِلَّتِنا، و أمانٌ لِذِمَّتِنا [۳].

درود و تحیت برای امت ما و ایمنی برای عهد ما می‌باشد.

  • إنَّ مِن مُوجِباتِ المَغفِرَهِ بَذلَ السلامِ و حُسنَ الکلامِ [۴].

همانا یکی از اسباب مغفرت و بخشش سلام کردن و نیکو سخن گفتن است.

  • أفشِ السلامَ یَکثُر خَیرُ بَیتِکَ [۵].

به همگان سلام کن (رواج دادن آن) تا خیر خانه‌ی تو فراوان گردد.

  • إنَّ السلامَ اسمٌ مِن أسماءِ اللّهِ تعالى، فَأفشُوهُ بَینَکُم [۶].

همانا سلام نامی از نام‌های حق تعالی است، پس آن را در بین خود رواج دهید (بسیار گویید).

  • البادِئُ بِالسلامِ بَرِیءٌ مِنَ الکِبرِ [۷].

شروع کننده سلام از کبر و خود بینی به دور می‌باشد.

  • إذا دَخَلَ أحَدُکُم بَیتَهُ فَلْیُسَلِّمْ؛ فإنَّهُ یَنزِلُهُ البَرکَهُ، و تُؤنِسُهُ الملائکهُ [۸].

همانا اگر که یکی از شما به خانه خود وارد شد، سلام دهد، چرا که برکت را بر آن نازل کرده و سبب انس ملائکه با آن می‌شود.

  • جاءَ رَجُلٌ إلى النبیِّ صلى الله علیه و آله فقالَ: السلامُ علَیکَ یا رسولَ اللّه، فقالَ: و علَیکَ و رَحمَهُ اللّه ِ، ثُمّ أتى آخَرُ فقالَ : السلامُ علَیکَ یا رسولَ اللّه ِ و رَحمَهُ اللّه ِ، فقالَ : و علَیکَ و رَحمَهُ اللّه ِ و بَرَکاتُهُ ، ثُمّ جاءَ آخَرُ فقالَ : السلامُ علَیکَ و رَحمَهُ اللّه ِ و بَرکاتُهُ ، فقالَ لَهُ : و علَیکَ ، فقالَ لَهُ الرَّجُلُ : یا نَبِیَّ اللّه ِ ـ بِأبی أنتَ و اُمّی ـ أتاکَ فُلانٌ و فُلانٌ فَسَلَّما علَیکَ فَرَدَدتَ علَیهِما أکثَرَ مِمّا رَدَدتَ عَلَیَّ ! فقالَ : إنَّکَ لَم تَدَعْ لَنا شیئا ، قالَ اللّهُ : «و إذا حُیِّیتمُ بِتَحِیَّهٍ فَحَیُّوا بِأحسَنَ مِنها أو رُدُّوها» فَرَدَدناها علَیکَ. [۹]

به نقل از سلمان فارسی در کتاب الدُر المنثور آمده است: مردی به نزد پیامبر (ص) آمد و گفت: سلام بر تو ای پیامبر خدا (ص)، پس رسول خدا (ص) در جوابش فرمود: و سلام و درود و رحمت خدا بر تو بود. سپس مردی دیگر به نزد او آمد و گفت: سلام و رحمت خدا بر تو باد ای رسول الله (ص)، پس حضرت فرمودند: سلام و رحمت و برکات پروردگار بر تو باد. پس از آن مردی دیگر به نزد حضرت آمد  و عرض نمود: سلام و رحمت و برکات خداوند بر تو باد، حضرت محمد (ص) فرمودند: و بر تو باد.

آن شخص به پیامبر (ص) گفت: ای رسول خدا (ص)، پدر و مادر من به فدای تو باد، فلانی و فلان کس آمدند و بر شما سلام نمودند و شما در پاسخ به آنان چیزی اضافه‌تر فرمودی ولی در پاسخ به سلام من چیزی اضافه ننمودی؟!

پیامبر پاسخ داد: تو چیزی برایمان نگذاشتی، حق تعالی فرمود: هر زمان به شما تحیتی گفته شد، شما به بهتر از آن یا به مثل آن پاسخ دهید، و ما به مانند تحیت و سلام تو پاسخت را دادیم.

حدیث
حدیث

ائمه اطهار علیهم السلام

امام علی (ع)

  • اَلسَّلامُ سَبعونَ حَسَنَهً تِسعَهٌ وَ سِتّونَ لِلمُبتَدى وَ واحِدَهٌ لِلرّادِّ [۱۰].

سلام نمودن هفتاد ثواب و حسنه دارد که شصت و نه تای آن برای آغازگر و یکی برای پاسخ دهنده است.

  • عَوِّدْ لِسانَکَ لینَ الْکَلامِ وَ بَذْلَ السَّلامِ، یَکْثُرْ مُحِبّوکَ وَ یَقِلَّ مُبْغِضوکَ [۱۱].

زبان خویش را به نرم گفتن و سلام نمودن عادت بده تا دوست‌دارانت (دوستان تو) فراوان و دشمنان تو کم گردند.

  • اِذا دَخَلَ اَحَدُکُمْ مَنْزِلَهُ فَلْیُسَلِّمْ عَلى اَهْلِهِ، یَقُولُ: اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ، فَاِنْ لَمْ یَکُنْ لَهُ اَهْلٌ فَلْیَقُل: اَلسَّلامُ عَلَیْنا مِنْ رَبِّنا [۱۲].

هر زمان که یکی از شما به خانه خود وارد شد بر اهل و خانواده خود سلام کند و بگوید: درود و تهیت بر شما. و اگر که کسی در خانه نبود عرض کند: سلام بر ما از سوی پروردگارمان.

امام حسین (ع)

  • قَالَ لَهُ (الْحُسَیْنُ) علیه السلامرَجُلٌ اِبتِداءً: کَیْفَ اَنْتَ عافاکَ اللّهُ؟ فَقالَ علیه السلام لَهُ: اَلسَّلامُ قَبْلَ الکَلامِ عافاکَ اللّهُ، ثُمَّ قالَ علیه السلام : لاتَأذَنُوا لاَِحَدٍ حتّى یُسَلِّمَ [۱۳].

مردی به امام حسین علیه السلام عرض کرد: چطورید؟ خدا شما را عافیت دهد. حضرت (ع) فرمودند: نخست سلام سپس سخن، خداوند به تو عافیت دهد، سپس فرمودند: تا شخصی سلام ندهد اجازه ورود (یا حرف زدن) را ندهید.

امام محمد باقر (ع)

  • إنَّ اللّهَ یُحِبُّ إطعامَ الطَّعامِ ، و إفشاءَ السَّلامِ [۱۴]

همانا خداوند اطعام نمودن مردم و به همه سلام کردن را دوست می‌دارد.

  • إذا دَخَلتَ المَسجِدَ و القَومُ یُصَلُّونَ فلا تُسَلِّمْ علَیهِم، و سَلِّم على النبیِّ صلى الله علیه و آله ثُمّ أقبِلْ على صَلاتِکَ ، و إذا دَخَلتَ على قَومٍ جُلُوسٍ یَتَحَدَّثُونَ فَسَلِّمْ علَیهِم [۱۵].

اگر که به مسجد داخل شدی و مردم در حال نماز بودند به آنان سلام نکن، بلکه به رسول الله (ص) سلام نما سپس نماز بخوان، و هر زمان که بر گروهی که نشسته‌اند و در حال صحبت هستند وارد گشتی، سلام ده.

امام جعفر صادق (ع)

  • کانَ رسولُ اللّهِ صلى الله علیه و آله یُسَلِّمُ عَلَى النِّساءِ و یَردُدْنَ علَیهِ، و کانَ أمیرُ المؤمنینَ علیه السلام یُسَلِّمُ على النِّساءِ ، و کانَ یَکرَهُ أن یُسَلِّمَ على الشّابَّهِ مِنهُنَّ، و یقولُ : أتَخَوَّفُ أن یُعجِبَنی صَوتُها فَیَدخُلَ عَلَیَّ أکثَرُ ممّا طَلَبتُ مِنَ الأجرِ [۱۶].

پیامبر (ص) بر زنان سلام می‌کرد و آنان نیز به ایشان پاسخ می‌دادند و امام علی (ع) نیز به زنان سلام می‌داد و آن‌ها نیز پاسخ ایشان را می‌دادند ولی از سلام به بانوان جوان کراهت داشت و می‌فرمود: از این می‌ترسم که از صدای آنان خوشم آید و در نتیجه به دل من چیزی وارد شود که به ثواب آن نیارزد.

منابع:

[۱] سوره یس، آیه ۵۸

[۲] اصول کافی، ج ۴، ص ۴۵۹

[۳] کنز العمال: ۲۵۲۴۲

[۴] جامع الاخبار: ۵۹۱/۲۳۰

[۵] الخصال: ۲۴۶/۱۸۱

[۶] کنزالعمال: ۲۵۲۳۷

[۷] کنز العمال: ۲۵۲۶۵

[۸] بحار الانوار: ۲۵/۷/۷۶

[۹] الدر المنثور:۶۰۵/۲

[۱۰] بحار الانوار، ج ۷۳، ص ۱۲

[۱۱] تصنیف غررالحکم و درر الکلم، ص ۴۳۵، ح ۹۹۴۶

[۱۲] بحار الانوار، ج ۷۶، ص ۴

[۱۳] تحف العقول: ۲۴۶

[۱۴] المحاسن: ۱۳۷۱/۱۴۳/۲

[۱۵] بحار الانوار: ۲۸/۸/۷۶

[۱۶] الکافی: ۳/۵۳۵/۵

 

  • تلاوت ترتیل آیه ۵۸ سوره یس – محمد ایوب

سَلَامٌ قَوْلًا مِنْ رَبٍّ رَحِیمٍ

بر آنها سلام (و درود الهی) است؛ این سخنی است از سوی پروردگاری مهربان!

دانلود

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

− 1 = 3