حدیث با موضوع عدل و عدالت | احادیث موضوعی

عدالت و برابری

در این مطلب احادیث نقل شده از رسول خدا (ع) و ائمه اطهار (ع) را که درباره عدل و عدالت در کتب معتبر آمده است را برای شما گردآوری کرده ایم.

احادیث روایت شده از پیامبر اکرم (ص) درباره عدل و عدالت

  • مَن عامَلَ النّاسَ فَلَم یَظلِمهُم و َحَدَّثَهُم فَلَم یَکذِبهُم وَ وَعَدَهُم فَلَم یَخلِفهُم فَهُوَ مِمَّن کَمُلَت مُرُوءتُهُ وَ ظَهَرَت عَدالَـتُهُ وَ وَجَبَت اُخُوَّتُهُ وَ حَرُمَت غیبَتُهُ [۱].

کسی که در تعامل و معاشرت با مردم به آن ها ستم روا ندارد، دورغ نگوید و خُلف وعده نکند، پس او کسی است که مروت و جوانمردی اش کامل، عدالتش هویدا، برادری با او واجب و غیبت او حرام است.

عدالت
عدالت
  • أَوَّلُ مَن یَدخُلُ النّارَ أَمیرٌ مُتَسَلِّطٌ لَم یَعدِل، و َذو ثَروَهٍ مِنَ المالِ لَم یُعطِ المالَ حَقَّهُ وَ فَقیرٌ فَخورٌ [۲].

اولین فردی که به جهنم وارد می‌شود، امیر و حاکم قدرتمندی است که به عدالت رفتار ننماید، ثروتمند و دارایی است که حقوق مالی خود را نپردازد و نیازمند متکبر می‌باشد.

  • عَدلُ ساعَهٍ خَیرٌ مِن عِبادَهِ سَبعینَ سَنَهً قِیامِ لَیلِها و َصِیامِ نَهارِها [۳].

یک ساعت عدالت و به عدل رفتار نمودن برتر است از هفتاد سال عبادتی که شب های آن به نماز و روز هایش به روزه بگذرد.

احادیث نقل شده از ائمه اطهار علیهم السلام درباره عدل

امام علی (ع)

  • أَعدَلُ النّاسِ مَن أَنصَفَ مَن ظَلَمَهُ [۴].

عادل‌ترین انسان ها فردی است که با کسی که به وی ظلم نموده است با انصاف و عدل رفتار نماید.

  • العَدلُ أساسٌ بِه قِوامُ العالَمِ [۵].

عدل اصل و اساسی است که عالم بر آن استوار می‌باشد.

  • جَعَلَ اللّهُ سُبحانَهُ العَدلَ قِواما لِلأنامِ، و تَنزیها مِنَ المَظالِمِ و الآثامِ، و تَسنِیَهً لِلإسلامِ [۶].

خداوند سبحان، عدل را برپا دارنده خَلق، مایه دوری و وسیله پاکی از مظالم، حق کشی ها و گناهان و گشایش برای اسلام قرار داده است.

  • سِیاسَهُ العَدل ثَلاثٌ: لینٌ فی حَزمٍ، و استِقصاءٌ فی عَدلٍ، و إفضالٌ فی قَصدٍ [۷].

سیاست عدل سه چیز می‌باشد: نرمی همراه با دور اندیشی (آینده نگری)، عدالت کامل و احسان و نیکی همراه با میانه روی.

حضرت فاطمه زهرا (س)

  • فَفَرَضَ اللّه‏ُ الایمانَ تَطهیرا مِنَ الشِّرکِ … وَ العَدلَ تَسکینا لِلقُلوبِ [۸].

خداوند متعال ایمان را برای پاکی از شرک … و عدل را برای تسکین و آرامش قلب‌ها واجب گردانید.

امام زین العابدین (ع)

  • قُلْتُ لِعَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ (ع) أَخْبِرْنِی بِجَمِیعِ شَرَائِعِ الدِّینِ قَالَ قَوْلُ الْحَقِّ وَ الْحُکْمُ بِالْعَدْلِ وَ الْوَفَاءُ بِالْعَهْدِ [۹].

ابی مالک می گوید: به امام سجاد (ع) گفتم: مرا از تمام دستورات و شرائع دین باخبر سازید، ایشان فرمودند: گفتن حق، حکم کردن به عدالت و وفای به عهد.

عدالت و برابری
عدالت و برابری

امام محمد باقر (ع)

  • ما أوسَعَ العَدلَ ! إنَّ النّاسَ یَستَغنُونَ إذا عُدِلَ عَلَیهِم [۱۰].

چه وسیع و گسترده است عدالت! همانا مردم بی نیاز و غنی می‌گردند اگر که عدالت در میان آن ها اجرا شود.

امام جعفر صادق (ع)

  • اِنَّ النّاسَ یَستَغنونَ اِذا عُدِلَ بَینَهُم وَ تُنزِلُ السَّماءُ رِزقَها وَ تُخرِجُ الارضُ بَرَکَتَها بِاِذنِ اللّه‏ِ تَعالى [۱۱].

همانا مردم بی نیاز می‌گردند اگر که در میانشان عدل برپا شود، و به اذن و اراده خداوند متعال آسمان روزی اش را نازل می‌گرداند و زمین برکتش را بیرون می ریزد.

  • ثَلاثَهُ اَشیاءَ یَحتاجُ النّاسُ طُرّا اِلَیها: اَلامنُ و َالعَدلُ و َالخِصبُ [۱۲].

سه چیز است که تمام انسان ها به آن‌ها نیازمندند: امنیت، عدل و آسایش.

  • ثَلاثٌ مَن کُنَّ فیهِ أوجَبْنَ لَهُ أربَعا عَلَى النّاسِ : مَن إذا حَدَّثَهُم لَم یَکذِبْهُم، و إذا خالَطَهُم لَم یَظلِمْهُم، و إذا وَعَدَهُم لَم یُخلِفْهُم، وَجَبَ أن تَظهَرَ فی النّاسِ عَدالَتُهُ، و تَظهَرَ فیهِم مُروءَتُهُ، و أن تَحرُمَ عَلَیهِم غِیبَتُهُ، و أن تَجِبَ عَلَیهِم اُخُوَّتُهُ [۱۳].

سه چیز است که اگر فردی آنان را دارا باشد، چهار وظیفه در برابر او بر مردم واجب می‌شود: هر کسی که هر زمان با مردم سخن گفت به آنان دروغ نگوید، و اگر با آنان در ارتباط باشد (بیامیزد) در حقشان ستم نکند، و اگر که به آن ها قول و وعده ای داد بر خلاف آن عمل ننماید، واجب است که عدالتش در بین مردم نمایان گردد و مروت او آشکار شود و غیبت از او بر آنان حرام گردد و برادری او بر آن ها واجب و لازم شود.

امام موسی کاظم (ع)

درباره آیه مبارکه «… زمین را بعد از مرگش زنده مى کند … » فرموده است :

  • لَیسَ یُحیِیها بِالقَطْرِ، و لکِنْ یَبعَثُ اللّهُ رِجالاً فیُحیُونَ العَدلَ فتَحیا الأرضُ لإحیاءِ العَدلِ، و لاَءقامَهُ الحَدِّ للّهِ أنفَعُ فی الأرضِ مِنَ القَطرِ أربَعینَ صَباحا [۱۴].

منظور این آیه زنده کردن توسط باران نیست، بلکه خداوند متعال مردانی را می فرستد که عدالت را زنده کنند، پس زمین زنده می گردد با زنده شدن عدل (برپا داشتن عدل)، و هر آینه بر پا داشتن احکام الهی بر روی زمین از باران چهل روز سودمندتر و نافع تر است.

امام رضا (ع)

  • اسْتِعْمَالُ الْعَدْلِ وَ الْإِحْسَانِ مُؤْذِنٌ بِدَوَامِ النِّعْمَهِ [۱۵].

به کار گرفتن عدل و نیکی (احسان) سبب دوام نعمت می‌گردد.

منابع:

[۱] خصال ص ۲۰۸، ح ۲۸

[۲] عیون الاخبارالرضا ج ۲، ص ۲۸، ح ۲۰

[۳] مشکاه‏ الانوار ص ۳۱۶

[۴] تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص ۳۹۴ ، ح ۹۱۰۴

[۵]  مطالب السؤول : ۶۱

[۶] غرر الحکم : ۴۷۸۹

[۷] غرر الحکم : ۵۵۹۲

[۸] من لا یحضر الفقیه ج ۳ ، ص ۵۶۸

[۹] الخصال، ج‏۱، ص: ۱۱۳

[۱۰] دعائم الإسلام : ۱/۳۸۰

[۱۱] کافى(ط-الاسلامیه) ج ۳، ص ۵۶۸، ح ۶

[۱۲] تحف العقول ص ۳۲۰

[۱۳] الخصال : ۲۰۸/۲۹

[۱۴] الکافی : ۷/۱۷۴/۲

[۱۵] عیون اخبار الرضا ج ۲ ، ص ۲۴

سایت موسسه معراج النبی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

7 + 3 =