حدیث با موضوع امر به معروف و نهی از منکر | احادیث موضوعی

حدیث موضوعی امر به معروف و نهی از منکر

امر به معروف و نهی از منکر یکی از فریضه ها و امور مهم در اسلام است که بسیار به آن سفارش و توصیه شده است و علاوه بر آیات قرآنی، احادیث و روایات فراوانی از بزرگان دینی درباره انجام آن، نهی از ترک این عمل و … نقل شده است.

در این مطلب گزیده ای از سخنان رسول خدا (ص) و ائمه اطهار (ع) را درباه این امر مهم، قرار داده ایم.

حدیث موضوعی امر به معروف و نهی از منکر
حدیث موضوعی امر به معروف و نهی از منکر

احادیث نقل شده از رسول خدا (ص)

  • إِذَا لَمْ یَأْمُرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَ لَمْ یَنْهَوْا عَنِ الْمُنْکَرِ وَ لَمْ یَتَّبِعُوا الْأَخْیَارَ مِنْ أَهْلِ بَیْتِی سَلَّطَ اللَّهُ عَلَیْهِمْ شِرَارَهُمْ فَیَدْعُوا خِیَارُهُمْ فَلَا یُسْتَجَابُ لَهُمْ. [۱]

اگر که مردم امر به معروف و نیز نهی از منکر نکنند و از نیکان خاندان من (اهل بیت علیهم السلام) تبعیت ننمایند، خداوند متعال اشرارشان را بر آنان مسلط کرده، پس نیکان و افراد خوبشان دعا کنند ولی دعای آن ها مستجاب نمی گردد.

  • لا یَأمُرُ بِالمَعروفِ و َلا یَنهى عَنِ المُنکَرِ إلاّ مَن کانَ فیهِ ثَلاثُ خِصالٍ : رَفیقٌ بِما یَأمُرُ بِهِ رَفیقٌ فیما یَنهى عَنهُ ، عَدلٌ فیما یَأمُرُ بِهِ عَدلٌ فیما یَنهى عَنهُ، عالِمٌ بِما یَأمُرُ بِهِ عالِمٌ بِما یَنهى عَنهُ [۲].

امر به معروف و نهی از منکر نکند مگر شخصی که سه خصوصیت در او باشد: در امر و نهی خود مُدارا نماید، در امر و نهی عدالت و میانه روی را رعایت نماید و به آنچه امرو نهی می نماید دانا و آگاه باشد.

  • مَنْ أَمَرَ بِالْمَعْرُوفِ وَ نَهَى عَنِ الْمُنْکَرِ فَهُوَ خَلِیفَهُ اللَّهِ فِی الْأَرْضِ وَ خَلِیفَهُ رَسُولِه‏ [۳].

هر که امر به معروف و نهی از منکر نمود خلیفه ی خدا و رسولش بر روی زمین است.

احادیث روایت شده از ائمه اطهار علیهم السلام

امام علی (ع) می فرمایند:

  • مَن تَرَکَ إنکارَ الْمُنکَرٍ بِقَلبِهِ و یَدِهِ ولِسانِهِ فَهُوَ مَیِّتٌ بَینَ الْأحیاءِ [۴].

هر کس که انکار و نفی منکر را با قلب و دست و زبان خود ترک کند، پس او مُرده ای است میان زنده ها.

  • وَ ما أعمالُ البِرِّ کُلُّها وَالجِهادُ فى سَبیلِ اللّه‏ِ عِندَ المرِ بِالمَعرُوفِ وَالنَّهىِ عَنِ المُنکَرِ إِلاّ کَنَفثَهٍ فى بَحرٍ لُجِّىٍّ؛ [۵]

تمام اعمال خوب و جهاد در راه خدا در برابر امر به معروف و نهی از منکر همچون قطره هایی در دریای عمیق و ژرف هستند.

امام حسین (ع) می فرمایند:

  • أَنِّی لَمْ أَخْرُجْ أَشِراً وَ لَا بَطِراً وَ لَا مُفْسِداً وَ لَا ظَالِماً وَ إِنَّمَا خَرَجْتُ لِطَلَبِ الْإِصْلَاحِ فِی أُمَّهِ جَدِّی ص أُرِیدُ أَنْ آمُرَ بِالْمَعْرُوفِ وَ أَنْهَى عَنِ الْمُنْکَر وَ أَسِیرَ بِسِیرَهِ جَدِّی وَ أَبِی‏عَلِیِّ بْنِ أَبِی طَالِبٍ ع [۶].

همانا من از روی سَبُک سری و گردن کشی و برای فساد و ستمگری قیام نکرده ام بلکه هدف من از قیام اصلاح اُمت جدم رسول الله (ص) است، می خوام امر به معروف و نهی از منکر کنم و به روش و سیره و سنت جَدم (ص) و علی ابن ابی طالب (ع) عمل نمایم.

عاشورا | قیام امام حسین علیه السلام
عاشورا | قیام امام حسین علیه السلام

امام محمد باقر (ع) درباره امر به معروف و نهی از منکر می فرمایند:

  • إنَّ الأمرَ بِالمَعروفِ وَالنَّهیَ عَنِ المُنکَرِ سَبیلُ الأنبیاءِ ، وَمِنهاجُ الصُّلَحاءِ ، فَریضَهٌ عَظیمَهٌ بِها تُقامُ الفَرائضُ، وتَأمَنُ المَذاهِبُ، وتَحِلُّ المَکاسِبُ، وتُرَدُّ المَظالِمُ، وَتَعمُرُ الأرضُ، وَیُنصَفُ مِنَ الأعداءِ ، وَیَستَقیمُ الأمرُ [۷].

همانا امر به معروف و نهی از منکر روش انبیاء و شیوه افراد صالح است و فریضه و امر عظیم و بزرگی است که فرایض دیگر به واسطه آن برپا می شوند، راه ها اَمن و درآمدها حلال می گردد، حقوق پایمال گشته به صاحبانش باز می گردد و زمین آباد می شود و حق از دشمن گرفته می شود و امور و کارها سامان می پذیرد.

امام جعفر صادق (ع) می فرمایند:

  • اِذا رَأى الْمُنکَرَ فَلَمْ یُنکِرَهُ وَ هوُ یَقْدِرُ عَلَیْهِ، فـَقـَدْ أَحـَبَّ أَنْ یـُعْصَى اللّه ُ، وَ مَنْ أَحَبَّ اَنْ یُعْصَى اللّه ُ فَقَدْ بارَزَ اللّهَ بِالْعَداوهِ [۸].

فردی که منکری را ببیند و از آن نهی نکند در حالی که به این کار توانا است، پس دوست دارد که معصیت و نافرمانی خدا را کند، و هر که دوست دارد نافرمانی خدا را بکند، آشکارا به دشمنی خدا برخواسته است.

امام موسی کاظم (ع) می فرمایند:

  • لَتَأمُرونَ بِالمَعروفِ و لَتَنهَونَ عَنِ المُنکَرِ، أو لَیُسـتَعمَلَنَّ عَلَیکُم شِرارُکُم فیَدعوا خِیارُکُم فلا یُستَجابُ لَهُم [۹].

امر به معروف و نهی از منکر کنید زیرا در غیر این صورت اشرار و بدکاران شما زمام امور را بدست می گیرند، پس افراد نیک و درستکارتان دعا می کنند اما دعای آن ها مستجاب نمی گردد.

امام جواد (ع) درباره امر به معروف و نهی از منکر فرموده است:

  • الاْمْرُ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّهْی عَنِ الْمُنْکَرِ خَلْقانِ مِنْ خَلْقِ اللهِ عَزَّ وَ جَلَّ، فَمْن نَصَرَهُما أعَزَّهُ اللهُ، وَ مَنْ خَذَلَهُما خَذَلَهُ اللهُ عَزَّ وَ جَلَّ [۱۰].

امر به معروف و نهی از منکر دو مخلوق از خلق خداوند عز وجل هستند، پس هر کس یاری شان کرد (عمل کردن به این فریضه بزرگ) خداوند عزتش می دهد، و هر کس آن ها را تَرک کرد، خداوند بزرگ مرتبه او را خوار می سازد.

منابع:

[۱] کافی (ط – الاسلامیه) ج ۲ ، ص ۳۷۴

[۲] بحارالأنوار (ط-بیروت) ج ۹۷ ، ص ۸۷ ، ح ۶۴

[۳] مستدرک ‏الوسایل و مستنبط المسایل ج ۱۲، ص ۱۷۹ ، ح ۱۳۸۱۷

[۴] تهذیب الأحکام (تحقیق خرسان) ج ۶، ص ۱۸۱ ، ح ۳۷۴

[۵] نهج البلاغه، حکمت ۳۷۴

[۶] بحارالانوار جلد۴۴ صفحه ٣٢٩

[۷] کافى، جلد ۵، صفحه ۵۶، ح ۱

[۸] مستدرک الوسائل/ ج ۱۲/ ص ۱۷۷

[۹] تهذیب الأحکام، ج ۶، صفحه ١٧۶، حدیث ٣۵٢

[۱۰] خصال صدوق، صفحه ۴۲، حدیث ۳۲

منبع: سایت موسسه معراج النبی استان خوزستان

 

  • تلاوت تحقیق آیه ۷۱ سوره توبه – استاد منشاوی

وَالْمُؤْمِنُونَ وَالْمُؤْمِنَاتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِیَاءُ بَعْضٍ ۚ یَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَیَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْکَرِ وَیُقِیمُونَ الصَّلَاهَ وَیُؤْتُونَ الزَّکَاهَ وَیُطِیعُونَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ ۚ أُولَٰئِکَ سَیَرْحَمُهُمُ اللَّهُ ۗ إِنَّ اللَّهَ عَزِیزٌ حَکِیمٌ

مردان و زنان باایمان، ولیّ (و یار و یاور) یکدیگرند؛ امر به معروف، و نهی از منکر می‌کنند؛ نماز را برپا می‌دارند؛ و زکات را می‌پردازند؛ و خدا و رسولش را اطاعت می‌کنند؛ بزودی خدا آنان را مورد رحمت خویش قرارمی‌دهد؛ خداوند توانا و حکیم است!

 

دانلود

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

34 + = 42